Soru Önergesi: Kamu alanlarında İslami ibadet yerleri
Aşağı Saksonya Yeşiller Milletvekilleri Filiz Polat ve Helge Limburg
Müslümanlar, Almanya'daki ikinci büyük dini topluluktur. Sadece Aşağı Saksonya'da yaklaşık 200000 Müslüman yaşamaktadır. Cami yapımları sayesinde Müslümanlar gittikçe uygun yerlerde ibadet edebiliyorlar. Ancak kamusal alanlarda bu henüz heryerde mümkün değil.
Buna göre, neredeyse Aşağı Saksonya'daki tüm hastanelerde Hristiyanlar için ibadet edebilecekleri bir oda bulunmaktadır. Müslümanlar için buna benzer odalar bulunmamaktadır. Müslüman ziyaretçilerin ibadet edebileceği odaların bulunduğu istisnai örnekler olarak Hannover'deki Medizinische Hochschule, Osnabrück'deki Paracelsus-Klinik ve Melle'deki Christliches Klinikum gösterilebilir.
Huzurevlerinde ve cezaevlerinde de genelde Hristiyanlar için ibadet edebilecekleri yerler bulunmaktadır. Ancak Müslüman vatandaşların da ibadet edebilecek oda ve yerlere ihtiyacı bulunmaktadır.
Eyalet hükümetine soruyoruz;
- Eyalet hükümeti, Aşağı Saksonya'daki hastane, huzurevleri ve cezaevlerinde Müslüman vatandaşlara ibadet yerlerinin ayrılmasını destekliyor mu?
- Eğer eyalet hükümeti destekliyorsa; üstte belirtilen kamu alanlarında Müslümanlar için ibadet yerlerinin ayrılmasını hangi yöntemlerle desteklemektedir?
- Berlin Yüksek İdare mahkemesi'nin 27 mayıs 2010'da okullardaki ibadet odalarıyla ilgili kararının, Aşağı Saksonya için nasıl bir etkisi olacaktır?
Eyalet hükümetinin cevabı;
Aşağı Saksonya eyalet hükümeti, farklı düzeylerde farklı dini topluluklarla güven içindeki diyaloğu seçmiştir. Aşağı Saksonya'ya gelen göçle eyaletteki dini çeşitlilik arttı. Bu sebepten dolayı din; uyum sürecinde önemli rol oynamaktadır. Bundan dolayı eyalet hükümeti, Müslüman topluluğun sorularını tespit etmek üzere Müslüman örgütlerle yoğun iletişim içindedir.
Ağustos 2009'den beri Müslüman örgüt temsilcileriyle çok sayıda konuşmalar gerçekleştirildi. Bu buluşmalar, o zamanki uyumdan sorumlu İçisleri Bakanlığı'ndan ve bakanlar arası çalışma grubu tarafından hazırlanmıştır ve şu anda Sosyal İşler Bakanlığı tarafından devam ettirilmektedir. Görüşülen çok sayıdaki konular arasında örnek olarak kurumsal İslami Ruhani Destek (Anstaltsseelsorge) yani ayin, ruhani destek ve hastane, cezaevi ve diğer kamusal yerlerdeki ibadet imkanları gibi konular da yer almaktadır. Bu alandaki düşünce alışverişi henüz tamamlanmamıştır. Ancak yine de sözkonusu alanlarda düzenleme yetkisinin tamamıyla Aşağı Saksonya eyaletinde olmadığı gözden kaçmamalıdır. Bir taraftan kamusal ve özel alanlar etkilenmektdir, diğer yandan ise eyaletle birlikte yerel yönetimler ve birçok üçüncü kuruluşun kurumları da etkilenmektedir.
Aşağı Saksonya hükümeti, ilgili kurum ve kişilerin eyaletteki uyumu ve dini birlikteliği destekleyen tüm eylemlerini sevinçle karşılamakatadır. Fakat uyum, ancak hakların karşılaştırılıp tartılmasıyla gerçekleşebilir. Buna, din özgürlük hakkının yani özgür ibadet etme hakkının bunun karşısında durabilecek başka haklarla kıyaslanması da dahildir. Bu, konuya dahil olan herkesin ortak katılımıyla ilerletilebilecek bir süreçtir.
Bunları berlittikten sonra, eyalet hükümeti adına soruları şu şekilde yanıtlıyorum;
1'inci ve 2'inci soruyla ilgili:
Üstte belirtilenlere bakınız!
3'üncü soryla ilgili:
Berlin İdare Mahkemesi, 29.09.2009 tarihli kararında (3 A 984.07) 16 yaşındaki Müslüman bir lise öğrencinin ders saatleri dışında günde bir kez namaz kılabileceğini belirtmiştir. Berlin eyaletinin temyize gitmesinden sonra Berlin-Brandenburg Yüksek İdare Mahkemesi bu kararı 27.05.2010 tarihli kararıyla (3 B 29.09) kaldırmıştır. Yüksek İdare Mahkeme kararı henüz yazılı olarak mevcut değildir. Kararın temel nitelikteki öneminden dolayı Federal İdare Mahkemesi'ne giden revizyon yolunu açık bıraktı.
Henüz değerlendirilemediği ve hukuki geçerlik kazanmadığı için kararın yorumlanması mümkün değildir. Şu an için harekete geçme ihtiyacı bulunmamaktadır.